Nations Bible

Matthew 5

Hen alen Apudyus · Tap a verse to see its cross-references.

Hen intudtuchun Jesus

1Angkay hiyachi way innilan Jesus hen anchi ammag chuar way tatagu, émméy hen anchi tagéytéy yag tummùchu wat enamongan hen anchichay pasorotna hiya. 2Yag annaat tudtuchuwan chicha way mangaliyén,

3“Lomaylayad-ayu, chàyu way maka-awat way maid kafaelanyu way mangamma hen ammayén Apudyus no achi chàyu torongan an hiya, te chàyu hen metape hen mantorayana.”

4“Lomaylayad-ayu agé, chàyu way chan totokar gapon anchi cha ma-ammaan way laweng, te ah Apudyus hen mangemparaylayad an chàyu.”

5“Lomaylayad-ayu, chàyu way cha mangempafafa hen acharna, te idchat Apudyus an chàyu hen anchichay empopostana.”

6“Lomaylayad-ayu agé, chàyu way maid kasen laychéna no faén yanggay hen laychén Apudyus, te totollongan Apudyus chàyu way mangamma an cha nahha ah kapnekanyu.”

7“Lomaylayad-ayu agé, chàyu way cha manég-aség-ang ah ifana, te séség-angan chàyu agé an Apudyus.”

8“An-ayu agég lomaylayad, chàyu way cha mangamma hen laychén Apudyus way nacharos chi pontosna, te ilanyu ah Apudyus ah pegwana.”

9“Lomaylayad-ayu agé, chàyu way cha manginyornos hen katornosan hen tatagu, te ifilang Apudyus chàyu ah anàna.”

10“Lomaylayad-ayu agé, chàyu way cha mapap-aligatan gapon chayu mangammaan hen laychén Apudyus, te etapena chàyu hen mantorayana ad uchu.”

11“An-ayu ammag lomaylayad yanggay no insortuwén chàyu ya paligatén chàyu ya ustan chàyu hen anchichay tatagu gapon sommorotanyu an haén. 12Uray no yaha hen ammaancha an chàyu, an-ayu yanggay ammag lomaylayad chillu, te chakar hen gunggunayu ad uchu. Yag yaha agé chillu hen nekaman hen anchichay profetan Apudyus ad namenghan.”

Hen ninyaligan Jesus hen cha omafurot ah ahin ya helaw

13Yachi yag entoroy Jesus hen chana itudtuchu, ekatnéén, “Hen ahin hen mangempa-ammay hen missa. Wat chàyu, kaman-ayu agé ahin te chàyu hen cha mangintudtuchu hen omammayan hen tatagu hen antoy lota. Ngém non an umat way maka-an hen anchi paket hen ahin, ay ammoh mafalin way papaketém kasen. Achi met, te ammag metap-ar yanggay way gategatenan hen tatagu te maid chillu sérfina.”

14“Yag chàyu agé hen kaman helaw way manelaw hen hamhamà hen aminay tatagu hen antoy lota. Hen miyaligana, kaman-ayu hen ihay fabréy way ininggaw hen tagéytéy way mamàila way achi mafalin way malenglengfan. 15Ya maid agé tatagu ah mamasgéd ah helaw yag henàufana, te no pasgéchana, anna an epatang ta mahelawan hen aminay wachah faréy. 16Wat kaman agéhchi koma hen homelawanyu ah mangil-an hen tatagu, te hen mangil-ancha hen anchi ammay way chayu ammaan, yachi hen manayawancha an Apudyus way Amataaw ad uchu.”

Hen mepanggép hen anchi orchin Apudyus way ensorat Moses

17Yachi yag entoroy Jesus agé way mangaliyén, “Achiyu ekatén anà ummale way an mamakas hen anchichay orchin way ensorat Moses ya hen intudtuchun hen anchichay profeta, te hen ganchat-o paat way ummaliyat ah tomot-owaan hen imfagan hen amin anchichay nesosorat way orchin. 18Yag tot-owa hen antoy ifagà way achi mafalin miyat-atob hen anchi orchin Apudyus. Te uray mamaid hen antoy lota yad uchu, achi chillu mamaid hen uray anchi ka-ak-akettoyan way orchin ingganah ma-ammaan amin. 19Wat hiyachi, heno way manlabseng hen anchi uray kafafaan way lentég yag yachi agé hen itudtuchuna hen tapena, wat hiya hen mifilang ah kafafaan hen mantorayan Apudyus. Ngém heno way mangafurot amin hen anchi orchin Apudyus yag yachi agé hen itudtuchuna hen tapena, wat hiya hen mifilang ah nangato hen anchi mantorayana. 20Ngém hen ifagà an chàyu, achiayu angkay metape hen mantorayan Apudyus no achiyu ammaan hen laychéna, te achi ummat hen cha ekaman hen anchichay Fafariseo ya hen anchichay siguchay cha mintudtuchu hen anchi orchinanchi. Wat masapor wadwadcha hen ekamanyu no hen chacha ekamkaman.”

Hen nangempa-am-amchan Jesus hen anchi orchin

21“Innilayu way nanepod ad namenghan, nitudtuchu an chitaaw hen anchi orchin way ekatnéén, ‘Achiayu cha pomatéy te hen anchi pomatéy, mauwis yag nachusa.’ 22Ngém hen ifagà an chàyu ad uwan, uray hen anchi ammag an omaningarngar ah ifana wat mauwis angkay agé. Ya hen anchi mameloh ah ifana, ammag michérém hen anchichay nan-angato way konsel. Ya hen anchi tagu way mangaleh ifanéén, ‘Heaat ammag maid sérsérfim,’ hen anchi nangalehchi wat lébféngna way metap-ar hen anchi apoy ad imférno. 23Wat hiyachi, no wachay cham iyéy hen Templon Apudyus ah ekatnowén ichatonno an hiya, yag hemhemmàno way wacha uwa hen lawengén hen anchi ifam an hea, 24annog man-ehàfa unna hen anchi ekatnowén ichatonno ta éméy-aat way i mètagépfar hen ifamanchi ta manchinnaros-ayu unna. Yag no narpaschi, yachin mangentoroyam way manginchaton hen anchi ekatnowén ichatonno an Apudyus.”

25“Yag mag-ay ta wachay manginchérém an hea, éméy-a an hiya unna way mètagépfar ta no mafalin, achia koma mepasango hen uwis. Te no loohcha-a epasango hen uwis, awni yag idchatna hea hen anchi poles yag imfarudcha-a. 26Wat maid angkay meparufusam hen pagfaruchan ingganah fayacham amin hen anchi mortam.”

Hen intudtuchun Jesus mepanggép hen chagchagas

27“Innilayu agé hen anchi nitudtuchu way ekatnéén ‘Achiayu cha chumagchagas.’ 28Ngém hen ifagà an chàyu ad uwan, heno way tagu way mangila ah fufae yag hemhemmàna way manòyong, chummagchagaschi ah hamhamàna. 29Wat hiyachi, no oma-annig hen ilan hen matayu ah chayu fumasoran, un-unnina no okatényu yag entap-aryu. Te un-unnina angkay hen makorangan hen achar no hen wacha amin yag ad imférno hen metap-aranyu. 30Yag no oma-annig agé hen cha ammaan hen limayu ah chayu fumasoran, un-unnina no porhanyu yag entap-aryu. Te un-unnina angkay way an makorangan hen lima no hen anchi wacha amin yag ad imférno hen iggawanyu.”

Hen intudtuchun Jesus mepanggép hen manhiyanan hen hen-ahawa

31“Siguchay nitudtuchu an chitaaw way no ihiyan hen larae hen ahawana, masapor idchatna an hiya hen papel way mangempàila hen manhiyanancha. 32Ngém hen ifagà an chàyu ad uwan, heno way larae way manginhiyan an ahawana, fasornachi, manongad no an chummagchagas hen anchi ahawana. Fumasor te chana ammaan hen chumagchagasan hen anchi inhiyanna no kasen mangahawa, te faén chillu ahawana hen anchi kasenna ahaw-én te chagchagasnachi. Ya umat agé hen anchi nangahawa an hiyaat anna agé an chinagchagas.”

Hen intudtuchun Jesus mepanggép hen sapata

33“Innilayu agé way nanepod ad namenghan, intudtuchun hen anchichay anap-otaaw way ekatchéén, ‘Achiyu cha labsengén hen empostayu te masapor ammaanyu way ammaan hen heno way ensapatayu an Apudyus.’ 34Ngém hen antoy ifagà an chàyu ad uwan, achiayu chan sapsapata ah uray heno way epostayu. Achiyu ammag ekatén meorob ad uchu ya hen antoy lota no faén tot-owa hen enaleyu, te ad uchu, yachi hen tummutùchuwan Apudyus, ya hen antoy lota, yato hen kaman pommapattangana. Ya achiyu agé esapata hen anchi fabréy way Jerusalem way machachael agé no faén tot-owa hen enaleyu, te hen hiyachiy fabréy hen fumaryan hen anchi kangatowanay Are. 36Ya achiyu agé cha esapata way pomokaw hen fuùyu no faén tot-owa hen enaleyu, te ay ammoh kafaelanyu way mangempapokaw ya mangempangétég hen uray himféras way fuùyu. 37Wat hen ekamanyu, anyu yanggay ammag ekatén, ‘Oo’ no oo, ya ‘achi’ no achi. Te no taptapyanyuchi, ah Chumunyu angkay hen narpowan hen anchi entaptapeyu.”

Hen intudtuchun Jesus mepanggép hen farés

38“Innilayu agé hen anchi nitudtuchu an chitaaw way ekatnéén, ‘Heno way tagu way manachael hen matan hen ahentaguna, masapor machachael agé hen matana. Yag heno way tagu agé way manachael hen fub-an hen ahentaguna, masapor machachael agé hen fub-ana.’ 39Ngém hen ifagà an chàyu ad uwan, achiayu cha fumab-arés ah uray heno way ma-ammaan an chàyu. Wat no wachay manappet hen apengyu, uray etayayu hen anchi chumangna ta tappeténa agé. 40Yag no wachay manginchérém an chàyu yag menortana chàyu ah ihay lumfong, uray iyuyayu agé hen anchi agwana. 41Yag no wacha agé hen mangempapelet way mempachén hen kargana ah ihay lometor, uray icharanyu ah chuway lometor. 42Adchanyu hen anchichay chan ochaw an chàyu, ya pafuruchanyu agé hen anchichay cha fumurud an chàyu.”

Hen intudtuchun Jesus way masapor na-anohta hen anchi mangura an chita

43“Innilayu hen anchi nitudtuchu way ekatnéén, ‘Masapor laylaychényu hen ifayu yag hen anchi gumura an chàyu, guréényu agé.’ 44Ngém hen ifagà an chàyu ad uwan, masapor epàilayu hen layadyu hen anchi uray gumura an chàyu, ya masapor agé iluwaruwanyu hen anchi cha mamaligat an chàyu. 45Te no yahan ammaanyu, cha-ayu komaman an Amataaw way Apudyus ad uchu. Te hiya, eparufusna hen uminitan hen init ah pagsaya-atan hen aminay tatagu way uray hen anchichay laweng ya hen anchichay ammay. Yag umat agé hen uchan, idchatna ah pagsaya-atan agé hen aminay tatagu way uray hen anchichay mangamma hen laweng ya hen anchichay mangamma hen ammay. 46Te ay ammoh gunggunaan chàyu an Apudyus no ammag hen anchi yanggay manlayad an chàyu hen laylaychényu. Achi angkay, te uray hen anchichay cha mangam-among hen furor way chan lokop wat chacha met ammaan chaha. 47Ya maid agé manlahyanyu no anggay hen anchichay ifayu yanggay hen chayu tagépfarén, te uray hen anchichay achi omafurot wat chacha met ammaan chaha. 48Masapor usto paat hen ekamanyu way kaman hen kenauston hen cha ekaman Amataaw way Apudyus ad uchu.”

Artistic illustration — an interpretation, not a historical record.

Did you know?

The Sermon on the Mount

  • When Jesus saw the crowds, he went up on the mountain, sat down, and began to teach his disciples. That discourse is known as the Sermon on the Mount. A chronological note places its start in AD 28 and gives it a duration of one day.Sources: the Bible text itself · Sermon on the Mount
  • Teaching about oaths, Jesus says not to swear by Jerusalem, for it is the city of the great King. In the original the name is a dual form meaning possession of peace, or foundation of peace. That form probably refers to the two mountains on which the city was built, Zion and Moriah, or, as some suppose, to the upper and the lower city; it was also called the city of God and the holy city.Sources: the Bible text itself · Jerusalem

Notes written with AI assistance from open sources (Theographic Bible Metadata, CC BY-SA 4.0; Easton’s Bible Dictionary, public domain) and reviewed before publishing.

Places in this chapter

  • Jerusalem · 31.777, 35.234 · verse 35

Only places identified with high confidence are shown (90% or more according to the scholarly sources compiled by OpenBible). Period map: DARE (Digital Atlas of the Roman Empire), CC BY 4.0; modern map: © OpenStreetMap contributors; places: OpenBible.info (CC BY 4.0).

Credits and license for this translation
Hen alen Apudyus
New Testament in Balangao
copyright © 1982 Wycliffe Bible Translators, Inc.
Language: Balangao
Translation by: Wycliffe Bible Translators, Inc.
Copyright Information
© 1982, Wycliffe Bible Translators, Inc. All rights reserved.
This translation text is made available to you under the
terms of the Creative Commons License: Attribution-Noncommercial-No Derivative Works.
( http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/ )
In addition, you have permission to port the text to different file formats, as long as you
do not change any of the text or punctuation of the Bible.
You may share, copy, distribute, transmit, and extract portions
or quotations from this work, provided that you include the above copyright
information:
You must give Attribution to the work.
You do not sell this work for a profit.
You do not make any derivative works that change any of the actual words or punctuation of the Scriptures.
Permissions beyond the scope of this license may be
available if you contact
us with your request.
The New Testament
in Balangao
© 1982, Wycliffe Bible Translators, Inc. All rights reserved.
This translation is made available to you under the terms of the
Creative Commons Attribution-Noncommercial-No Derivatives license 4.0.
You may share and redistribute this Bible translation or extracts from it in any format, provided that:
You include the above copyright and source information.
You do not sell this work for a profit.
You do not change any of the words or punctuation of the Scriptures.
Pictures included with Scriptures and other documents on this site are licensed just for use with those Scriptures and documents.
For other uses, please contact the respective copyright owners.
2014-08-06

Source: http://ebible.org/blw/ · eBible.org

Talk to us

Tell us where you read from, how the Bible has helped you, or what we could improve. We read every message.